Staat de ontwikkeling van jouw scaleup stil?

We schrijven vaker over de vijf groeifasen en de groeiproblemen die bij elke fase horen. Waar we niet vaak over schrijven, maar wel vaak gebeurt, is dat de overgang van fase A naar fase B (bijvoorbeeld wanneer je voorbij de 25 medewerkers groeit) vooraf kan gaan aan een periode waarin het voor de ondernemer voelt als stilstaan. Dit gevoel van stilstaan kan betrekking hebben op sales (extern), of op de operationele processen (intern).

Hoe doorbreek je dit groeiplateau van je scaleup organisatie?

Het groeiplateau in je ondernemerschap.

Het is een feit voor bijna elke scaleup ondernemer: dat hij een groeiplateau bereikt in zijn carrière. (ex-) Sporters herkennen dit: het is een periode van maanden (jaren?) dat je geen progressie meer lijkt te boeken. Sterker nog; het lijkt alsof je elke week slechter begint te spelen. Je bent je oude plezier en prestaties kwijt.

Dit groeiplateau kunnen ondernemers op meerdere thema’s ervaren. Dit kan zijn (bijvoorbeeld):

  • op het gebied van productontwikkeling en innovatie, waarbij ze zien dat de markt hun voorbij snelt.
  • op het gebied van sales, waarbij ze merken dat de markt verzadigd is.
  • binnen de eigen rol, dat de ondernemer merkt dat hij niet meer de kwaliteiten (en de energie?) heeft om het bedrijf naar de volgende fase te leiden.

Sommige ondernemers kiezen er na een groeiplateau bewust voor om ‘klein’ te blijven. Ze doen aan ‘scaling down’. Scaling down betekent vaak: vaker nee zeggen tegen klanten die geen kernklant zijn, en voor een maximale groei qua omzet te kiezen (vaak tussen 1-3 miljoen), of voor een maximale groei qua medewerkers (vaak tussen 8-15). Dit kan een uitstekende keuze zijn. Maar wil je verder groeien, houd dan de quote ‘what got you here won’t get you there’ in gedachten. Zoek naar een nieuwe aanpak en weet wat je hoofd-belemmeringen zijn die je wilt verbeteren.

Vanuit de jarenlange begeleiding van scaleups, zien we drie aanpakken die vaak niet werken, en drie aanpakken die vaak wel werken. Laten we ze langslopen.

Wat niet werkt om je groeiplateau te doorbreken.

  1. Het Superman-complex
  2. Het hamsterwiel-syndroom
  3. Quick-fix consulting

Wat wel werkt om je groeiplateau te doorbreken.

  1. De juiste issues oplossen
  2. Simplificeren
  3. Selecteren op Jouw Bedrijf 2.0
  4. Eilandjes laten aansluiten

Wat niet werkt om je groeiplateau te doorbreken

1. Het Superman-complex

Dit zien we vaak. De ondernemer zelf is enorm talentvol, en heeft met dit talent het bedrijf doen groeien tot waar het nu staat. De ondernemer heeft vrijwel alles zelf verzonnen en opgelost; en is niet gewend om hulp te vragen. Hij onderzoekt zelf het probleem, vraagt wel eens om advies, maar lost het altijd

zelf op. De ondernemer heeft hierdoor een Superman-complex ontwikkeld; hij heeft het vertrouwen dat hij eigenhandig de onderneming door elke groeifase kan leiden.

Uit onze ervaring komt er altijd een breekpunt voor deze ondernemers, simpelweg omdat elke groeifase een ander type ondernemerschap vergt en als ondernemer zul je in elke groeifase experts moeten aanhaken. Bovendien zal de ondernemer al heel snel (na 8 – 10 medewerkers) enkele processen uit handen moeten geven, om te voorkomen dat hij zelf de hoofd-belemmering is voor groei.

2. Het hamsterwiel-syndroom

‘What got you here won’t get you there’. Als je doet wat je altijd deed, krijg je dezelfde resultaten die je altijd kreeg. Oftewel: keihard rennen in een (dezelfde) hamsterwiel, brengt je niet verder. Sommige ondernemers blijven in hetzelfde patroon hangen die in de vorige fase werkte; maar helaas niet in de nieuwe fase. Dit kan zijn: op dezelfde manier leidinggeven, op dezelfde manier verkopen, dezelfde managers aanhouden (die ongeschikt zijn voor de volgende fase), dezelfde productpositionering aanhouden, etc.

Herken jij het hamsterwiel-syndroom in jouw bedrijf? Onderzoek het door de 4 Scaling Up thema’s te analyseren: mensen, strategie, uitvoering, cash. Bespreek met je MT op welk thema jullie nog op de ‘oude manier’ werken, welke niet geschikt is voor de volgende fase.

3. Quick-fix-consulting

Dit is een gevoelige, omdat het inhuren van expert consultants ook regelmatig wél lukt. Met quick-fix-consulting bedoel ik dat de ondernemer een expert inhuurt, die als een verlosser wordt ingehuurd. Dat betekent dat deze consultant een compleet proces én moet herinrichten, én ervoor moet zorgen dat het goed uitgevoerd wordt, én ervoor moet zorgen dat het geborgen wordt in de organisatie. Vaak gebeurt dit door op de bedrijfsprocessen sales, marketing, HR, of de operatie.

Wil jij een consultant inhuren, let dan op het volgende:

  • De methode is bewezen en bekend. De consultant moet met een bewezen way of working komen, die succesvol is voor jouw branche én voor de huidige en volgende groeifase van je bedrijf.
  • De methode en de consultant passen bij de cultuur. Medewerkers zijn meedogenloos als het gaat om nieuwe methodes en consultants die deze methodes binnen willen brengen. Als er enigszins een cultuur-mismatch is, dan is het gedoemd te mislukken.

Wat wel werkt om je groeiplateau te doorbreken

1. De juiste issues oplossen

In de geneeskunde wordt dit al populairder: de onderliggende oorzaak van ziektes vinden, in plaats van ‘pleisters plakken’. Wil je als ondernemer doorgroeien, zoek dan de achterliggende issues. Vaak vind je deze op de volgende plekken:

  1. Leiderschap. Heb je de juiste leiders en laten ze het juiste voorbeeldgedrag zien?
  2. Positionering en strategie. Is je product positionering en je langetermijn strategie wel gereed voor groei de aankomende jaren?
  3. Cultuur. Dit is een brede en abstracte term; maar er is altijd een cultuur-issue wanneer je een groeiplateau bereikt. Óf in je MT, óf organisatiebreed.
  4. Software infrastructuur. Deze is het simpelste op te lossen. Zorg ervoor dat jouw software inrichting gereed is voor je volgende groeifase.
  5. Procesuitvoering. Werken je medewerkers op de juiste wijze? Zijn je processen wel efficiënt genoeg?

2. Simplificeren

Wil je jouw groeiplateau doorbreken, ga dan terug naar de basis. Dit doen de beste sporters en de beste sportteams in de wereld; wanneer het niet loopt, gaan ze terug naar de basis en bouwen hierop voort. Voor een scaleup organisatie betekent dit terug gaan naar de vraag: Wat weten we 100% zeker dat werkt, nu én in de toekomst? Probeer deze te perfectioneren.

Dus niet op zoek gaan naar ‘fancy’ oplossingen die voor andere sexy organisaties werkt. Ga na wat voor jouw organisatie fantastisch werkt en perfectioneer dit. Maak deze processen zo simpel en duidelijk mogelijk, zodat alle nieuwe medewerkers er meteen op aan kunnen haken.

3. Selecteren op Jouw Bedrijf 2.0

Louis van Gaal zei ooit dat hij geen spelers selecteert waar hij kampioen mee kan worden. Hij selecteert spelers waarmee hij de Champions League kan winnen. Dit is een fantastische metafoor voor ondernemers. Kies altijd voor mensen die hun rol (en daarmee jouw organisatie) en hun proces naar een hoger niveau kunnen brengen. Hier hoef je niet per se iemand te selecteren die dit al heeft gedaan, je kunt prima een supertalent aanhaken die alle competenties in zich heeft (om in voetbalmetaforen te blijven: anders had Arsenal nooit Robin Van Persie gekocht).

4. Eilandjes laten aansluiten (cross-functionele samenwerking)

Vaker wel dan niet bereikt je organisatie een groeiplateau omdat er eilandjes zijn ontstaan: iedereen voert zijn eigen rol/proces uit zonder rekening te houden met de impact op andere rollen/processen, of überhaupt met de impact op de organisatie! De meest herkenbare eilandjes zijn:

  1. sales vs operatie – sales verkoopt ‘unieke’ oplossingen die de operatie niet kan waarmaken, of ze verkopen simpelweg te veel.
  2. marketing vs sales – deze teams opereren vaak los van elkaar, waarbij sales marketing de schuld geeft voor slechte leads, en marketing sales de schuld geeft voor het niet binnenhalen van deze leads.
  3. MT vs de rest van de organisatie – het leiderschapsteam zit vaak ook fysiek in een eigen ruimte, wat de psychologische kloof vergroot. Wanneer het MT een langere periode te weinig communiceert over strategie en langetermijndoelen, dan ontstaat er ook een kloof.

Samenvatting

Iedere organisatie bereikt een groeiplateau, waarbij de ondernemer zelf niet meer in staat lijkt te zijn om deze te doorbreken. In dit artikel heb ik 3 methodes gedeeld die niet werken, en 3 die wel werken.

Wat niet werkt om je groeiplateau te doorbreken.

  1. Het Superman-complex
  2. Het Hamsterwiel-syndroom
  3. Quick-fix consulting

Wat wel werkt om je groeiplateau te doorbreken.

  1. De juiste issues oplossen
  2. Simplificeren
  3. Selecteren op Jouw Bedrijf 2.0
  4. Eilandjes laten aansluiten

Heb jij nog toevoegingen? Ik hoor ze graag!

ScaleUp Company