Groeifase 5: De Flowfase

De vijfde en laatste groeifase is de flowfase ofwel de standaardisatiefase. Dit is de ideale groeifase en je hebt maar één doel: in deze groeifase blijven, terwijl de organisatie groeit als een speer.

Het is de meest bijzondere groeifase. Want dit is de groeifase waarbij het bedrijf doorgroeit door in deze groeifase te blijven. Deze groeifase duurt oneindig lang, tenminste als dat het bedrijf lukt. En dat lukt maar weinig bedrijven. Tot nu toe alle bedrijven schieten op een gegeven moment uit de flowfase. Ze komen dan terecht in de stabiele fase en in één van de vervalfases. Alhoewel de stabiele fase aantrekkelijk klinkt, is het niet de fase waarin je je bedrijf wilt zien. Stabiel wil zeggen dat flexibiliteit en structuur in evenwicht is. Ofwel: de vernieuwing is gestopt.

Kenmerken van de flowfase

  • het bedrijf leeft de kernwaarden en visie – ‘walk their talk’
  • een formeel en informeel werkend besturingsmodel
  • doelen die op elkaar zijn afgestemd en elkaar versterken
  • functionele processen, systemen en organisatiestructuur
  • excellente uitvoering is voorspelbaar
  • omzet én marge groeit
  • vruchtbaarheid voor vernieuwing (met een gevoed en gecontroleerd innovatieproces)

Wat zijn de normale problemen in deze groeifase? Cashflow is dat in ieder geval niet. Het bedrijf genereert veel cash. Wat dan wel?

Er is in deze fase maar één normaal probleem: management development. Formele training van medewerkers in het algemeen en directie en management in het bijzonder. Behalve dat er weinig tijd is om te werken ‘aan’ het bedrijf lijkt het ook niet nodig. Het bedrijf loopt als een speer. “Dus we doen het prima, wat moeten we dan nog leren?”.

Dit is het eerste teken van het einde van de flowfase en het begin van verval. In de flowfase groeit het bedrijf goed door. Management ervaring verandert en het bedrijf speelt daar niet voldoende op in. Ondertussen komen er nieuwe directeuren en managers bij. Het eerste scheurtje van verval ontstaat. Alleen management development kan ervoor zorgen dat directie en management voldoende in staat is om de groei te begeleiden.

Hoe zit het met abnormale problemen? Die zijn er genoeg:

  • onvoldoende decentralisatie
  • tekenen van verval (desintegratie)
  • tekenen dat het bedrijf innovatie minder ondernemend aanpakt
  • het bedrijf is tevreden met de resultaten, de processen en zichzelf
  • vertrouwen op wat in het verleden goed werkte
  • gevoel van veiligheid is groter dan gevoel van urgentie
  • orde omdat er orde moet zijn
  • directie en management besteden steeds meer tijd achter hun buro
  • de overheadkosten stijgt als percentage van de omzet
  • de formele en/of informele macht verschuift van de business units naar stafafdelingen
  • meer sturing op ‘harde’ data en minder op ‘common sense’
  • risicobereidheid neemt af
  • bedrijfsvisie vertroebelt

In de flowfase blijven tijdens groei is voor elk bedrijf keihard werken. Maar het loont. Want als dat niet lukt is het vooruitzicht somber. Elke fase daarna gaat over verval van het bedrijf door toenemende structuur en afnemende flexibiliteit. Verstikking door bureaucratie. Met een noodlijdend bedrijf tot gevolg die uit zijn lijden wordt gered door overname of door faillissement.

Het bedrijf heeft goede kans in de flowfase te blijven als het zichzelf de juiste vragen stelt en daarbij de voor dat moment goede antwoorden vindt. De goede vragen om op dit moment te stellen zijn:

  • hoe blijven we in deze groeifase?
  • hoe behouden een evenwicht tussen flexibiliteit en voorspelbaarheid, met nét een beetje meer flexibiliteit?
  • hoe voeden we het innovatieproces continu?
  • hoe herkennen we tekenen van verval en desintegratie?

Het is voor elk bedrijf lastig om in de flowfase te komen en gemakkelijk om er weer uit te vallen. Het balanceren tussen flexbiliteit en structuur is lastig. Maar de bedrijven die het lukt groeien als kool. En de alternatieven zijn onaantrekkelijk. Durf je het aan?

ScaleUp Company